ภาษีมรดกคืออะไร? พร้อมอัปเดต ภาษีรับมรดกที่ดิน และภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ 2569

ภาษีมรดกคืออะไร?

ภาษีมรดก (Inheritance Tax) คือ ภาษีที่รัฐจัดเก็บจาก การรับมรดกหรือทรัพย์สินจากผู้เสียชีวิต ซึ่งรวมถึง เงินสด, ทรัพย์สิน, อสังหาริมทรัพย์, หุ้น, พันธบัตร และทรัพย์สินทางปัญญา โดย ภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ ถือเป็นกลุ่มที่ทายาทเจอบ่อยที่สุด เพราะมีมูลค่าสูงและมักเกินเกณฑ์ที่ต้องเสียภาษี

ใครบ้างที่ต้องเสียภาษีมรดก?

1. ผู้ที่ได้รับมรดกจากเจ้ามรดกที่เสียชีวิต

• ผู้รับมรดกที่มีมูลค่าทรัพย์สินรวม เกิน 100 ล้านบาท ต้องเสียภาษี

2. ประเภทของทายาทที่ต้องเสียภาษีมรดก

• ทายาทสายตรง เช่น บุตร บิดา มารดา
• บุคคลทั่วไป เช่น ญาติพี่น้อง นอกเหนือจากทายาทสายตรง

ทรัพย์สินที่ต้องเสียภาษีมรดกมีอะไรบ้าง?

ทรัพย์สินที่ต้องเสีย ภาษีมรดก มีดังนี้

1. อสังหาริมทรัพย์ เช่น บ้าน ที่ดิน อาคารพาณิชย์ (เข้าข่าย ภาษีรับมรดกที่ดิน และ ภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์)
2. เงินฝากในธนาคารหรือสถาบันการเงิน
3. หุ้นและพันธบัตร
4. หลักทรัพย์และตราสารหนี้
5. กองทุนรวมและกองทุนส่วนบุคคล
6. ทรัพย์สินทางปัญญา

หมายเหตุ: ทรัพย์สินที่ไม่ต้องเสียภาษี เช่น เงินประกันชีวิต, กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ

อัตราภาษีมรดก 2569

อัตรา ภาษีมรดก แบ่งตามประเภทของผู้รับ ดังนี้

มรดกที่ดินเสียภาษีเท่าไหร่? ตัวอย่างการคำนวณ

หากทายาทสายตรงได้รับ มรดกที่ดิน มูลค่า 150 ล้านบาท

คำนวณภาษี

• มูลค่ามรดกที่เกิน 100 ล้านบาท = 50 ล้านบาท
• ภาษี = 50 ล้านบาท × 5% = 2.5 ล้านบาท

หากเป็นทายาทนอกสายตรง รับมรดกที่ดินมูลค่า 150 ล้านบาท ภาษีจะอยู่ที่ 5 ล้านบาท (50 ล้าน × 10%) นี่คือคำตอบของคำถาม “มรดกที่ดินเสียภาษีเท่าไหร่” ที่หลายคนสงสัย

ภาษีรับมรดกที่ดิน และ ภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ ใช้ราคาอะไรคำนวณ?

สำหรับ ภาษีรับมรดกที่ดิน และ ภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ กรมสรรพากรจะใช้ ราคาประเมินจากกรมธนารักษ์ ณ วันที่ผู้รับได้รับมรดก เป็นฐานในการคำนวณภาษี ไม่ใช่ราคาตลาด ดังนั้นทายาทควร

• ตรวจสอบราคาประเมินที่ดินล่าสุดก่อนยื่นภาษี
• รวมมูลค่าอสังหาริมทรัพย์ทุกแปลงที่ได้รับเข้าด้วยกัน
• หักลดด้วยภาระจำนองหรือหนี้สินที่ติดมากับทรัพย์สินได้

ขั้นตอนการยื่นภาษีมรดก

1. เตรียมเอกสารหลักฐาน
   • สำเนาบัตรประชาชน
   • หนังสือรับรองการเสียชีวิต
   • เอกสารแสดงมรดก เช่น โฉนดที่ดิน, สมุดบัญชีเงินฝาก
2. ยื่นแบบภาษีมรดก (ภ.ม.01)
   • ยื่นแบบที่ กรมสรรพากร หรือ สำนักงานสรรพากรพื้นที่
   • สามารถยื่นผ่านระบบออนไลน์ของกรมสรรพากร
3. ชำระภาษี
   • ชำระภายใน 150 วัน นับจากวันที่ได้รับมรดก
4. ขอใบเสร็จรับเงิน
   • เก็บไว้เป็นหลักฐานการชำระภาษี

โทษกรณีไม่ยื่นภาษีมรดกหรือชำระล่าช้า

หากไม่ยื่น ภาษีมรดก หรือชำระล่าช้า มีโทษดังนี้

• กรณีชำระล่าช้า: เสียเบี้ยปรับ 2 เท่า พร้อมเงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือนของภาษีที่ต้องชำระ
• กรณีไม่ยื่นแบบ (ภ.ม.60): มีโทษปรับสูงสุดไม่เกิน 500,000 บาท
• กรณียื่นข้อมูลไม่ครบหรือแจ้งเท็จ: เสียเบี้ยปรับ 0.5 เท่าของเงินภาษีที่ขาดหายไป
• กรณีจงใจฉ้อโกงหรือหลีกเลี่ยงภาษี: จำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับไม่เกิน 200,000 บาท (หรือทั้งจำทั้งปรับ)
• กรณีไม่ให้ความร่วมมือกับเจ้าพนักงาน: จำคุกไม่เกิน 1 เดือน หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท (หรือทั้งจำทั้งปรับ)
• กรณีซ่อนเร้นหรือยักย้ายทรัพย์สินที่ถูกยึด: จำคุกไม่เกิน 2 ปี และปรับไม่เกิน 400,000 บาท
• ข้อยกเว้น (กรณีผู้รับมรดกเสียชีวิต): ผู้จัดการมรดกสามารถยื่นชำระแทนได้โดยไม่เสียเบี้ยปรับหากยังอยู่ในกำหนดเวลา (แต่หากเลยกำหนดเวลา จะต้องเสียเบี้ยปรับ 1 เท่า)

วิธีวางแผนภาษีมรดกเพื่อลดภาระ

• แบ่งทรัพย์สินระหว่างชีวิต
  • โอนทรัพย์สินบางส่วนให้ทายาทก่อนเสียชีวิตเพื่อลดภาระภาษี
• ใช้กองทุนรวมและประกันชีวิต
  • กองทุนบางประเภทไม่ถือเป็นมรดก เช่น กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ
  • เงินประกันชีวิตได้รับยกเว้นภาษีมรดก
• บริหารสภาพคล่องของอสังหาริมทรัพย์ก่อนตกทอด
  • หากทายาทไม่มีเงินสดเพียงพอจ่าย ภาษีรับมรดกที่ดิน สามารถใช้ บริการขายฝาก เพื่อนำที่ดินมาเปลี่ยนเป็นเงินก้อน โดยไม่ต้องขายขาด และมีโอกาสไถ่ถอนคืนได้
• วางแผนทรัพย์สินให้กระจาย
  • แบ่งทรัพย์สินในหลายรูปแบบ เช่น บ้าน ที่ดิน หุ้น
• ปรึกษานักวางแผนการเงินและกฎหมาย
  • เพื่อให้ได้คำแนะนำที่เหมาะสมและปลอดภัยที่สุด

สรุป ภาษีมรดก ภาษีรับมรดกที่ดิน และภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ 2569

• ภาษีมรดก คือ ภาษีที่เรียกเก็บจาก ทรัพย์สินหรือมรดกที่ทายาทได้รับจากผู้เสียชีวิต โดยเก็บจากมูลค่าทรัพย์สินที่เกิน 100 ล้านบาท
• ทายาทสายตรง เสียภาษี 5% ส่วนทายาทนอกสายตรงเสีย 10% ของมูลค่าทรัพย์สินที่เกินเกณฑ์ – เป็นคำตอบหลักของคำถาม “มรดกที่ดินเสียภาษีเท่าไหร่”
• ภาษีรับมรดกที่ดิน และ ภาษีมรดกอสังหาริมทรัพย์ ใช้ราคาประเมินกรมธนารักษ์เป็นฐานคำนวณ
• การวางแผนภาษีมรดกอย่างถูกต้อง จะช่วยลดภาระทางการเงินของทายาทได้อย่างมีประสิทธิภาพ
• หากคุณเป็นทายาทหรือเจ้าของทรัพย์สิน ควรศึกษาเรื่องภาษีมรดกให้รอบคอบ เพื่อป้องกันปัญหาทางกฎหมายในอนาคต